<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss version="2.0" xml:base="http://www.kanikani-opoutama.com" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
<channel>
 <title>Te Reo Kanikani o Poutama - te ao o ngā kaumātua</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12/all</link>
 <description>Te wā i tipu ai ngā kaumātua o nāianei.</description>
 <language>mi</language>
<item>
 <title>Maata Hurinui 08. Ngā Tāngata o Ō-poutama</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/51</link>
 <description> &lt;p&gt;[Greg] He aha kē ngā mahi i te marae i taua wā... i mahi ai?&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ngā tāngata o Mahanga nui rawa&lt;a href=&quot;/glossary#term81&quot; title=&quot;rawa: goods (in many cases: &amp;#039;resources&amp;#039;)&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; atu rātou... Ō! ... Te Mahia, Mokotahi. Nui rawa atu ngā tāngata... well ngā rangatahi i taua wā. Ināianei mōhio mātou... he rangatahi. Haramai&lt;a href=&quot;/glossary#term45&quot; title=&quot;haramai: come (short for haere mai, haramai is used quite frequently in the interviews)&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; ki te kanikani, ki te ako ki te kanikani..He pai. Mahi moni mō tērā marae,  tērā marae.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/51&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/51#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 16:29:06 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">51 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Maata Hurinui 07. Ngā Kanikani</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/50</link>
 <description> &lt;p&gt;Ngā mahi o Ruawharo.. mahi whāriki. He nui rawa&lt;a href=&quot;/glossary#term81&quot; title=&quot;rawa: goods (in many cases: &amp;#039;resources&amp;#039;)&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; atu ngā wāhine o taua tau. I taua tau. Ngā wahine o Wai-kokopū  hoki mai ki Ōpoutama, ka haere tonu atu ki Mokotahi – tērā wāhi mātou.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Tieki&lt;a href=&quot;/glossary#term37&quot; title=&quot;tieki: to guard, keep (a dialectal variation of tiaki)&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; Ormana, me ngā ... te kuia, Hazel Joe, ngā Nugents mārena ki ētahi [o ngā] whānau from home ngā Rarere&#039;s. Engari ko mātou haere.. ngā whānau o tērā wā ... haere ki te kura o Ōpoutama.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/50&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/50#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/4">whakangahau</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 16:24:48 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">50 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Maata Hurinui 06. Te Mārena</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/49</link>
 <description> &lt;p&gt;Ka mārena au i konei. Mārena ki Ruawharo. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ka haere au me taku tāne. Ka mahi ia i runga i te wāpu ki Nepia. Ko tērā wā ka tae atu māua tahi... tiki he whare. Mō māua tahi me ngā .. ōku tamariki. E whā āku tamariki, e toru ngā tāne, kotahi te wahine.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/49&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/49#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/9">aroha</category>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/14">te marae o Ruawharo</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 15:57:46 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">49 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Maata Hurinui 05. Ngā mahi o te Marae</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/48</link>
 <description> &lt;p&gt;[Greg] I a koe e tamariki ana, e haere koe ki te marae... ki Ruawharo?&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ētahi wā... Ki taku whaea kāore i pīrangi mātou te haere [ki] kōnā. Kāore e pīrangi atu mātou ki te haere ki kōnā [ki te] kai ō rātou kai.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/48&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/48#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/14">te marae o Ruawharo</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 15:35:29 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">48 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Maata Hurinui 04. Te Haere ki te Kura</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/47</link>
 <description> &lt;p&gt;[Greg] Haere koe ki te kura ki Ōpoutama?&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Āe, ki Ōpoutama. Tātou katoa, taku whānau  haere ki konā. I te wā e haere au ki te kura, kua rima [t]aku tau. Ki tērā wā, kua haere ētahi o aku ... brothers  (I&#039;ve forgotten see) – kua wareware au te reo Māori mō tēnā.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/47&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/47#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 15:01:16 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">47 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Maata Hurinui 03. Te Noho ki Raumakomako</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/46</link>
 <description> &lt;p&gt;Kāore ratou he kāinga tūturu noho. Rāua tahi, ka haere i konei ki konā. Ka haere tōku whaea ki Kōpū-ā-whara, Raumakomako te ingoa o tēnā kāinga – noho ai. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ka mahi he whare ponga mō mātou. Me ngā tank (pākehā tank). Up the number 4 camp, mauria&lt;a href=&quot;/glossary#term43&quot; title=&quot;mauria: taken&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; mai e taku pāpā  - ka mahi he ahi mō ngā mahi kai i runga te – i waho – ka puta mai te mahana ki roto i te whare.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/46&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/46#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/24">Raumakomako</category>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 14:56:53 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">46 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Maata Hurinui 02. Ngā Mātua</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/45</link>
 <description> &lt;p&gt;Taku māmā, i whānau mai ia ki Ōpotiki, Tōrere, taku pāpā i Nuhaka (ki a mātou – we call it &quot;the clay&quot;. That&#039;s way up the end of Nuhaka opposite Tāne-nui-ā-rangi. Ētahi wā ki mua. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Taku pāpā me taku māmā ko rāua tahi te tākuta me te nēhi. Whānau mai mātou katoa. Kāore mātou haere ki te hohipera. Ko tetahi o mātou, ko te pēpē - Āngeline, ko ia te mea. Ka haere taku māmā ki te hohipera whānau mai ia. Mātou katoa – kāore, i te kāinga. Taku pāpā me taku māmā whānau mai mātou. Hika mā! Kāore au e mōhio pea, he tākuta ki konei, he aha?&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/45&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/45#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 14:53:32 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">45 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Maata Hurinui 01. Te Whānau</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/44</link>
 <description> &lt;p&gt;Ka kitea i konei...&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Tekau mā rua o mātou te oranga i runga i te wāhi o Opoutama, me Kōpu-ā-whara valley – Raumakomako te wāhi [o tō] mātou noho.&lt;br /&gt;
E piki mai te ora ki a mātou te noho [i] Kōpu-ā-whara valley – te wāhi or te kāinga ko Raumakomako - tino pai ki ahau tēnā kāinga.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/44&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/44#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 13:50:21 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">44 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Paraire Whaanga 22. Te Mahi Pāra</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/32</link>
 <description> &lt;p&gt;Ngā mahi iho to[n]u nei, i ngā marama makariri kua haere mai te hōtoke arā kua haere mātou ki te kimi pāra&lt;a href=&quot;/glossary#term103&quot; title=&quot;pāra: Lepidopus caudatus – frost-fish&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt;. Koirā&lt;a href=&quot;/glossary#term40&quot; title=&quot;koirā: that is, those are, hence (equivalent to &amp;quot;koia rā&amp;quot;)&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; te tino ika,  [oh] he reka. Te roa hoki tērā ika.   &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ka rongo koe, papaki&lt;a href=&quot;/glossary#term106&quot; title=&quot;papaki: pat, slap&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; ana i tahakī&lt;a href=&quot;/glossary#term100&quot; title=&quot;tahakī: shore&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt;, arā kua oma koe, kei tae ōu whanaunga mua i a koe, arā me tere tou koe ki te haere ki te tiki. Arā, ka riro mai koe tētahi, ka karo&lt;a href=&quot;/glossary#term93&quot; title=&quot;karo: poke/pick out&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; mai tōna karu, ka maka&lt;a href=&quot;/glossary#term101&quot; title=&quot;maka: throw, cast&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; atu ki te moana, kāore e roa, kua hoki mai... kua tae mai tōna hoa ki uta.  Kaua koe e tere te hoki mai ki te kāinga kotahi te pāra – me maka tōna karu ki te moana ana, me whanga&lt;a href=&quot;/glossary#term102&quot; title=&quot;whanga: wait for (N.B. use of whanga rather than tatari)&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; mō tōna hoa, aianō kua puta mai.&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/32&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/32#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/5">mahi</category>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/17">te takutai moana</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 13:03:06 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">32 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
<item>
 <title>Paraire Whaanga 18, Te Hauora</title>
 <link>http://www.kanikani-opoutama.com/node/28</link>
 <description> &lt;p&gt;Nō reira, i āu mātou mate katoa, e pā ana mātou ki te mate... he nui ō mātou tohunga wahine – Pare Rārere tetahi. I ā au anō tētahi mate i tētahi rangi rā, ko, tōku korokoro mate puku&lt;a href=&quot;/glossary#term90&quot; title=&quot;mate puku: tonsilitis&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt;. Ka haere taku whaea kie te kuia nei a Pare, te kuia nō Ruka Rarere. Ka puta māua nei i te whare nei, ka piki noa, i te huarahi, ā, kua tae mai te kuia rā.  Ā, whātoro mai he rākau mānuka whakakoikoingia. I kōnā e wawana&lt;a href=&quot;/glossary#term91&quot; title=&quot;wawana: fierce &quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt;, e tangi ana tōku waha hāmama&lt;a href=&quot;/glossary#term92&quot; title=&quot;hāmama: shout&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; ana. Āna karo&lt;a href=&quot;/glossary#term93&quot; title=&quot;karo: poke/pick out&quot; class=&quot;glossary-indicator&quot;&gt;¤&lt;/a&gt; mai rā, ā, kua pai a Randy!&lt;/p&gt;
 &lt;p&gt;&lt;a href=&quot;http://www.kanikani-opoutama.com/node/28&quot;&gt;pānui tonu&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;</description>
 <comments>http://www.kanikani-opoutama.com/node/28#comment</comments>
 <category domain="http://www.kanikani-opoutama.com/taxonomy/term/12">te ao o ngā kaumātua</category>
 <pubDate>Mon, 17 Apr 2006 12:55:44 -0600</pubDate>
 <dc:creator>Te Reo Kanikani</dc:creator>
 <guid isPermaLink="false">28 at http://www.kanikani-opoutama.com</guid>
</item>
</channel>
</rss>

